مکانیزم ماشه تهدید جدی برای بورس نیست

همایون دارابی، کارشناس بازار سرمایه، در گفت‌وگو با صنعت مالی، درباره تأثیر فعال شدن مکانیزم ماشه بر بازارهای مالی ایران اظهار کرد که این موضوع تازگی ندارد و شرکت‌های ایرانی همواره تحت تحریم بوده‌اند.

او تأکید کرد که حتی پیش از برجام، بازارهای مالی توانسته بودند خود را بازسازی کنند و بنابراین فعال شدن مکانیزم ماشه به‌تنهایی تهدیدی جدی برای بورس یا دیگر بازارها نیست.

دارابی تصریح کرد که مشکلات بنیادی اقتصاد و بازارهای مالی، عامل اصلی فشار فعلی هستند. در ماه‌های اخیر عواملی غیرواقعی و سیاست‌های اقتصادی نادرست، از جمله نرخ بهره بالا، قیمت‌گذاری دستوری، رانت‌های ارزی و ناترازی انرژی، باعث کاهش جذابیت سرمایه‌گذاری در بخش تولید شده و سرمایه‌ها را به سمت بازارهای امن مانند طلا و ارز سوق داده‌اند.

این کارشناس اقتصادی افزود: شرکت‌ها به دلیل نرخ بهره بالا قادر به تأمین مالی نیستند، تولیدکنندگان با زیان مواجه هستند و محدودیت انرژی بسیاری از واحدهای تولیدی را تحت فشار قرار داده است.

دارابی در خصوص بازارهای جایگزین توضیح داد: سود بالای صندوق‌های درآمد ثابت و برخی طرح‌ها، سرمایه‌گذاران را از تولید دور کرده و به سمت گزینه‌های کم‌ریسک هدایت کرده است.

وی تأکید کرد که دولت با کاهش نرخ بهره، حذف رانت‌ها و اصلاح سیاست‌های دستوری می‌تواند جریان سرمایه را به سمت تولید بازگرداند، اما تاکنون اقدام موثری انجام نشده است.

کارشناس بازار سرمایه همچنین درباره ارز و تک‌نرخی کردن آن گفت: کاهش دخالت دولت در بازار ارز و تعیین نرخ بر اساس عرضه و تقاضا می‌تواند شوک‌های ارزی را کاهش دهد، صادرات را افزایش دهد و رانت واردکنندگان را حذف کند، که در نهایت فشار بر تولید را کاهش می‌دهد.

وی با اشاره به بازگشت احتمالی تحریم‌های شورای امنیت توضیح داد: اگر دولت اصلاحات بنیادی انجام دهد، تأثیر تحریم‌ها محدود خواهد بود. مشکل اصلی اقتصاد ایران رکود تورمی است که باعث شده سرمایه‌گذاران به جای تولید، دارایی خود را در بازارهای امن نگه دارند.

دارابی افزود:  ادامه بحران تصمیم‌گیری و بی‌توجهی به مسائل بنیادی، وضعیت بازارهای مالی، مسکن و تولید را دشوارتر خواهد کرد و اجرای اصلاحات ساختاری نیازمند شجاعت دولت است.

دارابی تأکید کرد که اقتصاد ایران در شرایط رکود تورمی قرار دارد و تا زمانی که اصلاحات بنیادین صورت نگیرد، فشار بر بورس و دیگر بازارها ادامه خواهد داشت و ماه‌های آینده برای فعالان اقتصادی چالش‌برانگیز خواهد بود.